Zeeburg, 14 december 1999 - Behalve over het tijdelijk beheer van de openbare ruimte wordt tijdens het politiek café ook gediscussieerd over de problemen met jongeren. Hierbij gaat het vooral over de Architectenbuurt en het Entrepot-West.
Op 5 oktober hield het wijkcentrum Havens-Oost een bijeenkomst over dit thema. Aanleiding waren de klachten uit de buurt, dat er in de plannen voor het oostelijk Havengebied te weinig rekening is gehouden met kinderen en jongeren. Zo zou er volgens bewoners onvoldoende speelgelegenheid zijn als gevolg van de hoge bebouwingsdichtheid. Bovendien is volgens hen het aanbod van sociaal-culturele activiteiten als sport en spel onvoldoende.
Om de problemen op een rijtje te zetten waren als sprekers uitgenodigd Gerrie van 't Wout, beheermedewerker van Woonstichting de Key, Anneliek ter Heege, coördinator tiener- en jongerenwerk van de Stichting Welzijn Zeeburg en Pam Verhoeff, beleidsmedewerkster 'jeugd' van Stadsdeel Zeeburg. Een samenvatting van dit gesprek.

Vandalisme
Woonstichting De Key heeft in het Oostelijk Havengebied een groot aantal woningen: 600 in de Architectenbuurt, 500 in Entrepot-West en 300 op het KNSM-eiland. Opvallend is dat voor al deze complexen geldt dat de meest voorkomende overlastklachten jongeren betreft.
Gerrie van 't Wout: "Je kunt daar verschillend op reageren. Als je dit vergelijkt met de Indische Buurt dan valt op dat daar veel meer klachten zijn over extreme overlast (in relatie tot drugspanden, verslavings- en psychische problemen), maar dat soort problematiek is wel weer aan te pakken. Je kunt ook relativerend reageren: Ach, het gaat slechts over spelende kinderen, maar het wordt anders als je bepaalde cijfers er naast legt."
Die cijfers spreken inderdaad boekdelen. In Entrepot-West bleek in een half jaar tijd door vandalisme f 30.000 glasschade en f 15.000 andere schade geboekt te zijn!

Doorstroombuurt
Bij De Key merkt men dat er meer en meer ergernis ontstaat en dat de klachten toe blijven nemen. Volgens Gerrie van 't Wout "dreigt er een tendens te ontstaan dat men gaat verhuizen, dat er verhuurproblemen ontstaan en dat de buurt een zogenaamde doorstroombuurt wordt."
Voor de woonstichting is dit aanleiding geweest om de inrichting van de binnentuinen op Entrepot-West aan te passen om het spelen door grotere kinderen onmogelijk te maken om zo de overlast te beperken. Op zich leidt dit er toe dat er nog minder speelgelegenheid is in de buurt en wordt het probleem alleen doorgeschoven.
De klachten zijn heel divers: geluid, spelen in trappenhuizen en portalen, voetballen, stoer gedrag, intimidatie, groepsgedrag, vernieling. Martin Beijer benadrukt dat er "veel te weinig voorzieningen zijn voor de jeugd. De bewonerscommissie Entrepot-West heeft het Stadsdeel al gedurende jaren gewezen op de plek van de voormalige apotheek aan de Cruquiusweg, waar bijvoorbeeld een voetbalkooi zou kunnen worden neergezet. Maar met die suggestie werd domweg niets gedaan."

Volharding
Het stadsdeel gaat er kennelijk vanuit dat er genoeg voorzieningen zijn, zoals bijvoorbeeld het schip "De Volharding".
Volgens Anneliek ter Heege is deze accommodatie echter verre van ideaal is. "Er is slechts één ruimte met een geringe capaciteit en deze is moeilijk te beheren."
Op de Volharding worden wekelijks acht activiteiten georganiseerd; de helft voor de leeftijd 12-15, de andere helft voor de leeftijdsgroep 15-18 jarigen.
Het grootste deel van het publiek komt uit de Architectenbuurt. Ook de pleinwerkers concentreren hun activiteiten op deze buurt. Voor beide leeftijdsgroepen geldt dat ongeveer 30 à 40 tieners worden bereikt. De meeste groepen, die De Volharding bezoeken, zijn gebaseerd op etniciteit. alleen bij de huiswerkklas wordt een breder publiek bereikt.
Volgens Ter Heege is de keuze voor de Architectenbuurt ingegeven door de grote problemen daar, o.a. dealen, hanggroepen en vandalisme." Een ander knelpunt voor het pleinwerk is volgens Ter Heege dat de beide pleinwerkers geen eigen plek hebben om bijvoorbeeld spullen op te slaan.

Afwijzingen
Al in 1993 is door de stadsdeelraad een voorzieningenprogramma voor het Oostelijk Havengebied vastgesteld op basis van de toen bekende prognoses. Dit voorzieningenprogramma is vrijwel uitgevoerd, met uitzondering van het welzijnsvoorzieningencentrum in De Balk. In dit centrum zal een aantal voorzieningen worden geclusterd: maatschappelijk werk en sociaal raadslieden, jongerenwerk, buurthuis, kinderopvang en het opbouwwerk.
Stadsdeelmedewerkster Pam Verhoeff herinnert zich nog de eerste bijeenkomst van het ontwerpteam voor De Balk in 1995. Nu vijf jaar later "lijkt het er op dat dit centrum pas in 2001 zal zijn gerealiseerd dus blijven de welzijnsinstellingen voorlopig in noodvoorzieningen gehuisvest."
Niet de ideale situatie maar erger is dat allerlei aanvragen om uitbreiding van capaciteit steeds door de stadsdeelraad worden afgewezen, juist onder verwijzing naar dit voorzieningenprogramma.
Volgens Verhoeff zijn er wel aparte potjes, maar de eerlijkheid gebiedt haar te zeggen dat die vooral in de Indische buurt worden ingezet. Ze ziet weinig oplossingen. "De mogelijkheden in de openbare ruimte zijn inderdaad beperkt, vooral als gevolg van het uitgangspunt dat het water als groen wordt geïnterpreteerd."

Hangplek
De centrale stad concentreert zich op het bouwen van woningen en heeft dus weinig aandacht heeft voor tijdelijke speelvoorzieningen. Volgens Gosse Beerda moest vanuit de Bewonersvereniging Oostelijke Handelskade "veel druk worden uitgeoefend om een tijdelijk veldje voor elkaar te krijgen."
De conclusie is duidelijk. Er is meer druk nodig: "Er zal bij de centrale stad op aangedrongen moeten worden voorzieningen, zoals speelveldjes tijdig te realiseren, in plaats van pas als alles gebouwd is."
Martin Beijer sluit zich hierbij aan maar meldt dat zijn "inzet voor een "voetbalkooi" vooral op ambtelijke onwil stuitte."
Carla Dinee vindt dat men bij de gemeente ook voortdurend achter de feiten aanloopt. "Er is veel meer jeugd dan verwacht, dus is meer ruimte nodig en moeten meer activiteiten worden aangeboden."
Volgens Anneliek ter Heege moet de jeugd ook meer betrokken worden bij de plannen. Als voorbeeld noemt ze de kop van Sporenburg, waar ambtenaren van verzonnen hebben dat dit een ideale hangplek zal worden voor jongeren. "Zoals het er nu uitziet zal daar geen jongere te vinden zijn," aldus Ter Heege.

Politiek
Marjon Poort, voorzitster van het Wijkcentrum, concludeert tenslotte dat de problemen onder de aandacht gebracht moeten worden van diegenen die de uiteindelijke beslissingen nemen. Stadsdeel Zeeburg zal duidelijk ook verantwoordelijkheid moeten nemen daar waar de gemeente het af laat weten.
Bewoners zullen dus de druk op de raadsleden moeten opvoeren. Dat kan tijdens het "Politiek Café" dat het wijkcentrum donderdag 16 december organiseert. In een ongedwongen sfeer met een drankje en een hapje praat het misschien wat makkelijker dan tijdens de commissie- en raadsvergaderingen. Misschien dat de politici dan zelfs verleidt kunnen worden tot duidlijke toezeggingen.