Keuzevrijheid en vragen stellen

Geachte raadsleden,

Vanavond ben ik de kiezer die tot u spreekt; ik wil dat u een paar minuten naar mij luistert. U kent de prijs van het niet-luisteren een jaar geleden, dus schenk mij uw volle aandacht.

Mijn bijdrage gaat over 'keuzevrijheid en vragen stellen'.

Keuzevrijheid:
Keuzes moet je jezelf gunnen! Keuzes verrijken het beeld van de werkelijkheid. Zonder keuze rest alleen angst voor wat je overkomen zal.

Een jaar geleden zag ik Piet staan, meer dan manshoog, staand en verheven boven de fractie, heftig gebarend met in zijn linkerhand een krantgrote, felrode kaart. Ik zag dit zo duidelijk voor me dat ik me niet heb kunnen voorstellen dat voor anderen in deze zaal dit niet zonneklaar was. Het is niet in me opgekomen u in te fluisteren: 'zie!, de fractie gaat zwaar gebukt onder Piet's veto; ze zuchten en gunnen zichzelf geen keuze.' Dit werd weliswaar ontkent door de stadsdeelvoorzitter, maar de gang van zaken afgelopen week is een duidelijk bewijs van het tegendeel.

In dit stadsdeel heerst fractie- en coalitiedwang en de uitkomst is een alles verkrampende 4 jaar durende angst. Het afzweren van keuzevrijheid voor raadsleden heeft geleid tot ongelofelijke starheid. De sfeer in deze zaal was dikwijls zwaar, klam, bedompt; zelden vrolijk, licht, zwanger, vol van verwachting. Als je je als fractielid zelfs in een uitermate onschuldige kwestie van een handvol kadeplantjes niet mag uitspreken, als je je MOET voegen in de dwangbuis van HET fractiestandpunt, wat heb je dan aan je idealen als volksvertegenwoordiger? Wie is menselijkerwijze tegen zoiets opgewassen? Hoe verkoop je zoiets, vooral aan jezelf? Er is in deze raadszaal door velen een hoge prijs betaald en het verbaast mij absoluut niet dat van de coalitiepartijen niemand terugkeert, niemand......., met uitzondering van 'de menners die het span in het gareel houden', de aansnoerders van de dwangbuizen.

Pas sinds zeer kort daagt mij dat ambtenaren hierboven niet anders dan star KUNNEN zijn.

Wat wilt u, voor de volgende 4 jaar? Nog eens hetzelfde, en dan nog erger? Klagen over elkaar, elkaar verdenken van, maar het niet durven zeggen omdat het zwaar wordt afgestraft? Zuchten. Je door de vergaderingen slepen.

Elke maand stemmen met steeds weer dezelfde vooraf opgelegde uitkomst? Niet mogen zeggen wat u op het hart ligt, is dat niet een loodzwaar offer? Zeg nou zelf.... Hoe voelt dat? Welke sukkel doet zoiets, tegenwoordig?, heeft u geen andere keuze?

Als u een andere uitkomst wilt moet u wel iets veranderen. Anders lukt het niet. Heel simpel. Zonder wijziging wordt uw ellende alleen maar intenser.

Ik stem op u omdat u mijn schakel bent met het openbaar bestuur. Dit hebben we ooit met Thorbecke zo besloten. En het werkt, zolang we er zelf in willen geloven. Wat uw beleidsplannen zijn interesseert mij eigenlijk niet. Wat ik van u als vertegenwoordiger verlang is dat u vragen stelt, dat u onderzoekt en vragen stelt. Uw prachtige ideeen over hoe het allemaal zou moeten zijn, werken alleen maar averrechts en zorgen dat u alleen nog maar dat hoort en ziet wat in uw kraam van pas komt.

Hoe bereikt u keuzevrijheid?
Keuzevrijheid bereik je door vragen stellen. Ongeremd. Horen wat anderen vertellen, zien wat anderen doen, meegaan in beweging. Horen, zien, voelen en dan vragen, vragen, vragen.

Wie de huismeester tegen het lijf loopt hoort meteen een tirade over 'die Sijksma!, al zeven jaar moet ik een container zetten onder een stortkoker voor huisvuil en een ander voor gft. En wat gebeurt er?!: en het wordt door dezelfde vrachtwagen opgehaald! Als je het stadsdeel belt geven ze niet thuis. Zeven jaar lang!' Wie dit hoort weet: 'even een vraagje stellen aan de wethouder; moeten we de bewoners niet duidelijkheid verschaffen?'.

Dezelfde huismeester roept: 'Verdomme, die klootzak!, omdat ze in de Javastraat hun troep niet opruimen moet het bedrijfsvuil hier appart opgehaald worden. Als ie ze nou een commercieel contract aanbood, maar doet ie niet. Nou rijden er 4 bedrijven op dit eiland rond plus het stadsdeel zelf, alle vier voor een zakje vuil, de ene hier, de ander daar. Wat denk je, al die bakken die hier ronddenderen voor niks, en het kost de bedrijven nog een hoop geld ook!.' U weet dan: 'even een vraagje stellen aan de wethouder'.

Je komt in de toren en een ambtenaar zegt 'dat webbedrijfje van die stadsdeelsite, wat een griezelig oud ventje met van die nuffige meiden die ons dan moeten leren emailen', je hoort ineens dat dit vertrouwelijk is: de toon is zacht en ritmisch. U weet: 'even een vraagje stellen aan de wethouder': 'hoe kwam die club bij u terecht, wordt het niet tijd voor een nieuwe aanbesteding?'

Als raadslid communiceer je niet alleen met burgers maar ook met ambtenaren. Wie openstaat voor de werkelijkheid van anderen krijgt tirades, ontboezemingen, meningen en vertrouwelijke informatie te horen. Wie daarmee goed omgaat en de juiste vragen stelt krijgt nog weer meer informatie. Wie zo met anderen omgaat krijgt ook van ambtenaren feedback en dit is wat veel ambtenaren nu enorm missen. Nogmaals: uw eigen mooie beleidsplannen doen niet ter zake en zijn dikwijls zelfs hinderlijk. U hoeft geen rapporten uit te spitten! Onderzoek!, toets, stel vragen!

Ik voeg aan dit eenvoudige vraag-recept een belangrijk middel toe: 'vragen stellen betekent niet dat u vooraf het volledige antwoord moet kennen.' Dit is een valkuil voor bijna alle raadsleden. U vermoedt iets, ruikt iets en vervolgens bent u bang voor het stellen van een vraag. Als u meent dat u het antwoord al moet kennen voordat de vraag gesteld mag worden komt er nooit wat van.

Zo hebben verschillende onder u een viezig smaakje over het schimmige beleids-advieswereldje rondom sommige wethouders. Cyburg is daar een mooi voorbeeld van. Waarom staat een ex-pvda wethouder met zijn beleidsadvieskantoorje ineens bij Herrema op de stoep. Waarom hij wel en anderen niet? Waarom zo geheimzinnig? Begreep die vent wel iets van internet, stelde dat wel iets voor? Hoeveel geld was er met al dat geadviseer gemoeid? Wie zit er te wachten op dit project en waarom wilde de wethouder Cyburg voor de verkiezingen claimen voor zijn campagne? Wat voor Pvda kliekje zit hierachter? Vragen, vragen en nogmaals: als u persé eerst het volledige antwoord moet kennen voordat u de vraag stelt, zult u altijd zwijgen.

Vragen zonder dat u het antwoord al kent of meent te kennen is eigenlijk ook eerlijker tegenover de bestuurder want u heeft beiden bijtijds kans het beeld bij te stellen voordat de zaak het vertrouwen schaadt.

Er komt een briefje uit een ver land: ze willen vriendschap met het stadsdeel. Hoe mysterieus. Als ik verlekkerd ben op een aantrekkelijke vrouw en ik probeer het met een kladje, dan krijg ik gegarandeerd de kous op de kop. Zo niet in het geval van oosterse exoten. Daar vallen we blindelings voor en al spoedig prijkt op de DB tafel een fier exotisch vlaggetje. Na enige tijd wil men elkaar toch wel leren kennen en gaat men bij elkaar op bezoek; 2 raadsleden en 2 wethouders reizen af. Daar ontdekken zij, zich op een heuveltop koesterend in de warme namiddagzon dat de ene wethouder hier toch wel verdacht veel mensen kent en als een fier haantje door de straten paradeert. 'Kijken we niet uit op de landerijen van zijn familie?'. Wie dit hoort weet: 'even een vraagje stellen aan de wethouder: had u niet iets te vertellen?'

U weet, de wethouder heeft een extreem links verleden en behoort tot de in Turkije historisch steeds weer vervolgde Alawietische geloofsgemeenschap. Hoe kijken de conservatieve Turkse Soenni moslims hier in Zeeburg nu tegen zo'n vriendschapsvlaggetje aan? Horen de Turkse moslims niet het luidkeels: 'Soenni's hou je gedeisd, WIJ zijn aan de macht, we brengen jullie in discrediet als achterlijke rechtse fascisten en we zorgen wel dat de politie op jullie moskee afgestuurd wordt.' De politie viel met 50 man in. Een razzia zonder precedent en er werd niets gevonden.

Stap in het kader van de Turkse moslims en kijk naar het stadsdeel.

Onder dezelfde wethouder is bij de stichting Welzijn een directiecrisis geforceerd. Tegen welke prijs?
Beleidskader wordt vervangen door Turken met een voornamelijk Alawitische achtergrond en vergelijkbare geestverwanten.
Voor het bereiken van de Soennie moslims heb je niets aan dit kader, voor het bereiken van Marokkaanse jongeren nog minder.
De laatste rel is het in dienst nemen van een Turkse medewerker tegen wie vanuit een welzijnsinstelling een aanklacht wegens handtastelijkheid loopt.
Dit wordt een GroenLinks erfenis waar we nog een tiental jaren mee zullen zitten.

Het raadsel is dat meerderen onder u kwade vermoedens hebben en dit niet durven vragen.

Wie van u wilde nog 'wethouder minderhedenbeleid' worden?

Vier jaar minderhedenbeleid betekent in Zeeburg 5 keer een nietszeggend migranten overleg, afgesloten met een evaluatie door een extern adviesbureau. In Zeeburg wordt je liefst ambtelijk specialist migrantenzaken wanneer je eerst een gekozen raadslid die zich kritisch uitlaat belastert en fysiek naar de keel grijpt! Dat de chef personeelszaken rept van een geweldige aanwinst zegt dat je in het land der blinden zelfs als eenoog met staar koning kunt zijn.

Het grote raadsel is dat meerderen onder u dit hoorden en het niet durfden vragen.

Tot slot het raadsel GroenLinks. Jan Hoek keert zich afgelopen vrijdag op zijn website - u weet 'GroenLinks' is zijn partij - nogmaals mordicus tegen de kadetuintjes. GroenLinks en kadeplantenangst. Je gelooft je oren niet. Wie in Hoek's denkkader stapt ziet dat Hoek's politieke model in wezen burgerlijk communistisch is: de verhouding tussen Staat en Burger is geregeld in wetten en regels waarnaar de burger zich onvoorwaardelijk heeft te voegen. Het is de vraag hoe lang de andere Groenlinksers dit pikken.

Jan Hoek is Piet Sijtsma in het kwadraat.

Mensen en ook GroenLinksers!, waar gaat u voor? Nog eens vier jaar hetzelfde en nog veel erger? Stap uit dit kader. Het is ongeloofwaardig. Het is beperkend. Het is beschamend en u weet dit allen. Stap uit dit kader en schenk uzelf de rijkdom van keuzevrijheid.

Dank voor uw aandacht.