door Tjitske Lubach, boswachter Stichting Het Utrechts Landschap

Wageningen, 7 april 2001 - Als beheerder van natuurterreinen langs de Rijn (De Blauwe Kamer), waar onder andere gallowayrunderen aanwezig zijn die hier onder halfwilde omstandigheden leven, kan ik niet langer mijn mond houden. Na de verschrikkelijke slachting van de Schotse hooglanders in de Duursche Waarden bij Fortmond, begin ik het gevoel te krijgen dat de personen die hier het beleid bepalen volstrekt krankzinnig geworden zijn. Ik heb nog zoveel vertrouwen in mensen dat ik er vanuit ga dat niemand dit met plezier heeft gedaan, maar ik vind het onbegrijpelijk, ongelofelijk, dat als er ook maar een beetje paniek ontstaat, dit soort dingen plotseling blijken te kunnen gebeuren.
Ik zou graag van u horen wat uw reactie was toen u hoorde wat hier gebeurd is. Dit is niet zoals de RVV heeft gezegd "een actie die geen schoonheidsprijs verdiende", het is regelrechte dierenmishandeling. De nonchalance van zo'n antwoord maakt het allemaal nog erger. Razend ben ik geweest, gejankt heb ik, machteloos bij zoveel ellende. Niet alleen voor de dieren, maar ook voor de beheerder die dit heeft moeten aanzien. Nooit van mijn leven zal ik nog onbevangen naar de Duursche Waarden kunnen gaan, zonder te moeten denken aan deze vreselijke gebeurtenis.

Ik heb gistermiddag met stijgende verontwaardiging geluisterd naar het 'vragenuurtje' op de radio van Omroep Gelderland. Ik kan niet begrijpen hoe u kunt zeggen dat er tot voor enkele weken niemand zijn mond opendeed over mond- en klauwzeer. Nee, niet speciaal over mond- en klauwzeer, wat een - hoewel akelige - toch relatief normale dierziekte is, waar een gezonde, sterke veepopulatie zeker niet aan ten onder gaat. Overigens vernam ik gisteren dat al begin 2000 binnenskamers gesproken is over een mogelijke uitbraak van mond- en klauwzeer en de gevolgen daarvan. Maar al tientallen jaren wordt door vele natuur- en milieuorganisaties geroepen dat onze landbouw moet veranderen. Dat de huidige intensieve veehouderij zowel voor de boer als voor het dier een onaanvaardbare zaak is. De natuur, ons leefmilieu en het welzijn van de dieren gaan sinds decennia sterk achteruit, ondanks verwoede pogingen om dit te stuiten. Maar ook voor de gemiddelde boer is ons huidige landbouwsysteem een vreselijke ratrace geworden.

Varkenspest, BSE en nu mond- en klauwzeer. Het is onbegrijpelijk dat in een (naar ik dacht) redelijk beschaafd land zo gemakkelijk wordt omgesprongen met levende dieren. Kerngezonde dieren, grazers in natuurterreinen, soms zelfs zeldzame dieren, hobbydieren, etc. worden verdelgd alsof onze volksgezondheid ernstig bedreigd wordt. Ik hoorde in uw antwoorden uw eigen twijfel, u meent dat u dit Europese beleid moet en kunt verdedigen, maar het lukt u niet. Het lukt u helemaal niet. U bent niet overtuigend. Het enige wat wij steeds weer horen is dat u onze exportpositie niet in gevaar wilt brengen door te gaan enten zonder ruimen. Omdat daardoor dan vele boeren failliet zouden gaan. Maar het is toch volstrekt duidelijk dat dat sowieso zal gebeuren. Zal moeten gebeuren. Er is toch in Nederland geen behoefte aan de varkens- en kalverfabrieken zoals die nu aanwezig zijn. Met enorme subsidiebedragen wordt deze landbouw in stand gehouden, worden onze natuur en ons leefmilieu om zeep geholpen en worden boeren gedwongen op een ethisch onaanvaardbare wijze dieren te houden.

Als wij hier in Nederland geen gezonde, biologische landbouw op poten kunnen zetten, waar zou dat dan wel kunnen? Hoe kunt u, met naar ik aanneem een gezond verstand, dit beleid nog verdedigen? Een beleid dat voorbij gaat aan de essentie van het leven zelf. Een onethisch, immoreel beleid. Een hele generatie kinderen zal opgroeien tot cynische mensen. Hun dieren worden zinloos afgeslacht en geen ouder of minister die dat kan uitleggen. Is ons schaap ziek. Nee, ze is niet ziek. Waarom moet ze dan dood? Nou, omdat ze heel misschien ziek zou kunnen worden. Is daar dan niets aan te doen. Ja, daar is wel iets aan te doen, ze kunnen een prik krijgen en dan worden ze ook niet ziek. En waarom doen we dat dan niet. Ja, dat weet mama ook niet. Het mag niet zegt de minister. Waarom niet? Waarom niet, ja dat kan ik ook niet uitleggen. Het heeft met geld te maken.

Ik zit hier achter mijn pc, als ik uit het raam kijk zie ik onze gezonde, sterke galloways en koniks lopen. Een prachtig beeld, vijf kalfjes zijn er in korte tijd geboren, drie veulens bij de koniks. Zij leven hier en horen hier thuis. Samen met honderden andere dieren en planten vormen zij een stukje onvervalste riviernatuur. Als mijn kudde runderen gedood moet worden, ruim mij dan maar mee.

Gisteravond was te zien hoe een kudde Belted galloways, waarvan er in totaal nog ca. 1800 leven op de hele wereld, werd afgemaakt. Het doodvonnis is getekend voor honderden Schoonebeker schapen, Veluwse heideschapen en galloways. Het is volstrekt onaanvaardbaar dat deze dieren, samen met vele duizenden andere dieren die geen economisch belang vertegenwoordigen, de dupe moeten worden van een volstrekt falend Europees landbouwbeleid. En geen boer die dit nog kan verdedigen of verklaren. Weer dat wanhopige gevoel, wat gebeurt hier in godsnaam, waar zijn jullie mee bezig, wanneer stopt dit.

Minister Brinkhorst, als u nog een hart hebt, laat dat dan spreken. Luister naar de honderdduizenden stemmen van sprakeloze dieren, verwoord door honderduizenden bezorgde mensen. Zorg ervoor dat dit zinloze afslachten stopt, laat ons onze gezonde dieren beschermen. Zorg ervoor dat onze landbouw weer gezond wordt en iets om trots op te zijn. Stimuleer de biologische landbouw, regel iets voor de boeren die moeten stoppen met de intensieve veehouderij. Wij zijn zo'n rijk land, wij moeten dat toch op kunnen brengen. Samen moeten en kunnen we kiezen voor gezond voedsel, duurder, maar wel zonder de bijsmaak van dierenkwellerij.

Tjitske Lubach,
boswachter Stichting Het Utrechts Landschap.

Zeeburg Nieuws volgt de ontwikkeling van de mkz-epidemie van af 22 februari 2001.
Eerdere berichten vindt u op de mond- en klauwzeerpagina of in het archief.