Amsterdam, 3 maart 2008 - ( door Martin van Etten ) - Vorige week woensdag ging ik naar Den Haag, om te pleiten voor de invoering van een 'klimaatwet'. Op Het Plein, pal voor de Tweede Kamer, voerde de vereniging Milieudefensie een actie, gesteund door tal van maatschappelijke organisaties, om het probleem van de klimaatverandering over het voetlicht te brengen.

Hoogleraar Pier Vellinga, voormalig waterbouwkundige en tegenwoordig als adviseur van de regering belast met het thema Nederland en de komst van het water, schetste een grimmig beeld.

"Kooldioxide draagt bij aan het broeikaseffect, dat moge zo langzamerhand duidelijk zijn. Dat de Aarde daardoor warmer wordt, is een gevolg. Hoeveel weten we niet precies, maar het poolijs verdwijnt, en dat de ijskap van Groenland smelt, dat het Antarctisch ijs instabiel wordt, is duidelijk."

"Er komt een golf van water op ons af, waar we rekening mee moeten houden. Twee meter deze eeuw?, meer? Mogelijk vijf tot zeven meter?, op termijn van een paar honderd jaar?"
"De theorie van het broeikaseffect is helder. De gevolgen zijn duidelijk," aldus Vellinga.

Ik voelde me als bezorgd burger, (en als uitgever van deze krant), die naar Den Haag ging om (waar te nemen) en te demonstreren voor een beter milieu en klimaat, vooral méér in mijn opvatting gesterkt dat het fout gaat met dit land en dat we er echt iets aan zouden moeten gaan doen.

Op Het Plein die ochtend een leuke actie van de vereniging Milieudefensie, 'samen' zandzakken vullen, symbolisch "voor het gevecht tegen de opwarming van de aarde, die onder meer zorgt voor forse stijging van de zeespiegel, met overstromingen als gevolg".

Wat me tegenviel was het aantal mensen dat was gekomen. Presentator Dolf Jansen had het over enkele duizenden, ikzelf zou zeggen, een paar honderd. Teleurstellend dus, gezien de aard van het probleem. Kennelijk moest men die dag werken, misschien was er een ander urgent probleem, of mogelijk heeft Nederland slechts belangstelling voor de uitslag van Idols, wil men alleen nog weten of de boer zijn vrouw vindt, of dat Joran het wel of niet gedaan heeft.

Daarnaast hebben we natuurlijk ook nog Wilders en zijn film die de aandacht afleiden van wat er werkelijk gaande is, de dreigende ondergang van Nederland, althans dat is mijn opinie, hopelijk voldoende onderbouwd elders in deze krant.

Van de politici zag ik alleen Femke Halsema en Wijnand Duijvendak van GroenLinks. Ondanks hartstochtelijke oproepen van presentator Dolf Jansen, via de geluidsinstallatie rechtstreeks richting Tweede Kamer - het is maar een steenworp afstand - gebeurde er niets en bleven de verantwoordelijk politici weg van Het Plein, de lunch of de eigen politieke agenda was die dag kennelijk belangrijker.

De dag daarop schreef ik een kort verslag over deze bijeenkomst. Bij onderzoek op internet bleek weinig respons in de andere media, zo zag ik tot mijn spijt. Alleen de tv-rubriek Vara's Vroege Vogels had een bericht.

Als ik hieruit mag citeren: "Slechts GroenLinks, de Socialistische Partij en de Partij voor de Dieren steunden het voorstel van Milieudefensie", dat, en dat is mijn toevoeging, nota bene gedragen werd en wordt door meer dan twintig maatschappelijke organisaties, die "samen méér leden hebben dan er Nederlanders zijn," zo werd op Het Plein door Dolf Jansen nog expliciet gememoreerd.

Stuitend in mijn ogen was vooral de reactie van Diederik Samsom, de milieu-woordvoerder voor de Partij van de Arbeid.
Hij zei dat het voorstel voor een klimaatwet "er op dit moment nog onvoldoende solide uitziet". Hij vond de actie een "gemiste kans van de Vereniging Milieudefensie", voorzover hij juist geciteerd is door Vara's Vroege Vogels.

Zijn opmerkingen schoten bij mij in het verkeerde keelgat. Ikzelf was naar Den Haag getogen om samen met Milieudefensie te pleiten voor een Klimaatwet. Ik zag daar tal van directeuren van grote maatschappelijke organisties als Milieudefensie, Greenpeace, Stichting Doen, Natuurmonumenten enz, enz, enz, het verzoek ondersteunen, en vervolgens gaat een of andere nitwit van de PvdA, een omhoog gevallen knulletje van de Nieuw Links beweging, te licht bevonden om voormalig staatssecretaris Pieter van Geel op te volgen als Minister van Milieu, roepen dat er géén Klimaatwet nodig is.

Hoezo is dat niet nodig, wat gaan we dan doen Samson? Hoe gaat Nederland terug in CO2-uitstoot, 30 procent in 2020 zou het voornemen zijn van deze regering..., hoe gaan we dat regelen, wanneer hoeveel en hoeveel door wie? Gaat dat allemaal vanzelf? Wordt dat door Europa geregeld zoals jij en anderen beweren? En waar is dat dan afgesproken?

Zelf ben ik van mening dat dat niet zo eenvoudig is. Hoe gaan we de lasten verdelen? Tussen Noord en Zuid, tussen Oost en West, tussen Arm en Rijk? Wie moet er nu of straks terug? Welke mensen of groeperingen gaan dan de meeste pijn lijden? De grootste vervuilers uiteraard zou ik zeggen, maar wie zijn dat en hoe wordt dat afgedwongen?

Voor dat soort vragen is een wet, de beoogde klimaatwet, een mogelijke oplossing. Maar de regering, en de regeringspartijen, inclusief de 'licht'-groene Partij van de Arbeid bij monde van de heer Samson vinden van niet.

Onbegrijpelijk is het waarom. "Dat wordt door Europa geregeld," werd door Samson en zijn politieke vrienden in reactie op de actie geroepen. Maar ís dat zo? Europa weet namelijk nog niet eens of het 20 procent of 30 procent terug zal gaan in de uitstoot van CO2, en of dat genoeg is.
En als men dat al niet weet, hoe gaat Europa dan een eerlijke verdeling maken? Hoe gaan de SUV's (de meestal overbodig grote auto's) inbinden in benzineverbruik? Hoe worden de 'nieuwe rijders' beloond? En zij die geen auto hebben?

Hoe gaan de industriële grootverbruikers, de aluminium-, de cement- en staalindustrie bijvoorbeeld, bezuinigen op hun CO2-uitstoot? Hoe gaan de consumenten minder vliegen en rijden? Hoe bindt de transportsector in? Hoe komt er einde aan de optimistische economische groeiverhalen, de bomen reiken nu eenmaal niet tot in de hemel?

Dat laten we graag aan de markt over, zal Samsom zeggen. Dat komt volgens hem dan kennelijk vanzelf wel goed. Daar is geen wet voor nodig, zo zegt hij, de hele actie voor een klimaatwet is "een gemiste kans", die mensen van Milieudefensie, en de anderen die hen ondersteunen hadden beter hun mond kunnen houden.

Maar hoe gaan we het dan doen Samson, als we onze mond moeten houden? Hoe pakken we bijvoorbeeld je partijpolitieke vrienden aan? Die megalomane wethouders van Amsterdam en Almere. Een Adri Duivesteijn die het IJmeer wil volbouwen? Een Herrema die tekent voor de onconditionele verbreding van de snelwegen in de regio Amsterdam.

Wil je Lodewijk Asscher, óók een PvdA-wethouder in Amsterdam, zijn gang laten gaan met de uitbreiding van Schiphol en Lelystad Airport?

Krijgt Maarten van Poelgeest (GroenLinks) de vrije hand met de Zuid-As? En hoe past dit alles binnen de rijksdoelstelling de CO2-uitstoot tegen 2020 met 30 procent te verminderen?

Komt die vermindering van de CO2-uitstoot, bij een gebrek aan een klimaatwet, dan láter, als Amsterdam en Almere bijvoorbeeld kláár zijn, als de Tweede Maasvlakte is aangelegd, of als die vijf kolencentrales gebouwd zijn? En wie moet dán opdraaien voor de CO2-reductie?

Ten koste van wie gaan we dan het milieu redden? Kortom, als we het nú niet doen, hoe krijgen we het dan láter voor elkaar? Samson, hoe gaan we het dan doen?

Martin van Etten