Wat de paleo-klimatologie ons leert over de toekomst

New York, 8 / 22 juli 2011 - Paleo-klimatologische gegevens kunnen ons helpen de klimaatgevoeligheid alsmede het potentieel van de door mens opgewekte klimaateffecten vast te stellen, zeggen James Hansen en Makiko Sato in een nieuwe studie getiteld "Paleoclimate Implications for Human-Made Climate Change".
De auteurs concluderen in hun artikel dat de aarde in het warmste interglaciaal van de afgelopen miljoen jaar minder dan 1 graad warmer was dan op dit monent in het huidige geologische tijdperk, het holoceen.
De door de Europse Unie voorgestelde politieke doelstelling de door de mens verzoorzxaakte opwarming te beperken tot maximaal 2 graden Celcius zijn derhalve onvoldoende: "zij zijn een recept voor een rampscenario."
De desintegratie van het zee-ijs en de gletsjers op Groenland en Antarctica die het gevolg is van de huidige opwarming is volgens Hansen en Sato niet lineair maar wordt mede aangestuurd door diverse terugkoppelingen.

Ook al is de waarnemingsperiode nog te kort voor een definitief oordeel, Hansen en Sato suggereren dat het massaverlies aan ijs beter gekarakteriseerd kan worden door een "verdubbelingstijd-model dan door een lineaire trend".
Recente satellietdata zijn consistent met een verdubbelingstijd van ijsverlies (en zeespiegelstijging) van tien jaar of zelfs minder, hetgeen een zeespiegelstijging van verscheidene meters, nog deze eeuw, kan inhouden.
Het verlies aan ijsmassa op Groenland en Antarctica dat nu al wordt waargenomen, ondersteund de conclusie dat de temperatuur van de aarde al uitstijgt boven de gemiddelde temperatuur van het holoceen.
Volgens beide auteurs is "een snelle reductie van het gebruik van fossiele brandstoffen vereist om voor de toekomst een planeet veilig te stellen die lijkt op die waarop de menselijke samenleving en cultuur is ontstaan".
De auteurs stellen dat daarom het CO2-gehalte van de atmosfeer van de huidige 394 ppm (niveau mei 2011) tenminste moet worden teruggebracht tot 350 ppm maximaal waardoor de opwarming van de aarde tot maximaal 1 graad Celcius beperkt zou kunnen blijven.
Van het artikel is op 22 juli 2011 een 'samenvatting voor de leek' verschenen.
> www.giss.nasa.gov: Earth's Climate History: Implications for Tomorrow (Summary)
> arxiv.org: Paleoclimate Implications for Human-Made Climate Change
> Media buitenland: : Paleoclimate Implications for Human-Made Climate Change (Concept)
> Sea Level Rise: Is Sea-Level Rise Accelerating? (Jul 25)

James Hansen: 'Aanpak klimaattop is fundamenteel verkeerd'

New York / Londen / Amsterdam 3 december 2009 - Klimaatdeskundige en activist James Hansen vindt de aanpak van de klimaattop in Kopenhagen 'fundamenteel verkeerd'. Zodoende hoopt hij dat de top, die aanstaande maandag begint, zal mislukken.
> llink.nl: James Hansen: 'Aanpak klimaattop is fundamenteel verkeerd'
> www.telegraaf.nl: Wetenschapper ziet liever geen klimaatakkoord
> James Hansen: Copenhagen climate change talks must fail (03-12)
Zie ook onze pagina's over Jim Hansen en zijn werk:
> Meer over Hansen en de 350 ppm doelstelling

Opeens gaat de opwarming hard

Amsterdam, 28 oktober 2009 - James Hansen, klimaatwetenschapper van het eerste uur, is bang dat de opwarming van de aarde onvoldoende wordt aangepakt. „Als er straks in Kopenhagen een akkoord ligt dat het gebruik van steenkool toestaat, is het een slecht akkoord. Dan heb ik nog liever geen akkoord.”
> www.trouw.nl: Opeens gaat de opwarming hard

Hansen vestigt zijn hoop op jonge activisten

Amsterdam, 24 oktober, 2009 - James Hansen, klimatoloog en directeur van NASA’s Goddard Institute for Space Studies, was door ziekte verhinderd om de 350-actie op het Museumplein in Amsterdam bij te wonen.
Hansen richtte zich in een e-mail-boodschap in het bijzonder op de jongeren van de nieuwe generatie:

‘Het spijt me dat ik vandaag niet onder jullie kan zijn. Maar ik ben zeer verheugd en verrast om te zien hoe jonge mensen de 350 norm oppikken en tot actie overgaan. Het is opmerkelijk. En het is essentieel. De toekomst van het leven op deze planeet hangt letterlijk af van jullie acties in de komende paar jaar.’

‘Twintig jaar geleden veronderstelde ik dat onze regeringen zouden beginnen met noodzakelijke acties toen de realiteit van door mensen veroorzaakte klimaatverandering duidelijk werd. Ik vergiste me. Politici zeggen dat ze 'groen' handelen, maar het is hoofdzakelijk 'greenwash', een nep milieubewustzijn.’

‘Het is nu duidelijk: de enige manier om te voorkomen dat het klimaatsysteem keerpunten (tipping-points) passeert is door het grootste deel van de resterende fossiele brandstoffen in de grond te laten. Dat betekent dat we steenkool snel moeten uitfaseren en teerzanden en olieschalie in de grond moeten laten zitten. Dan is het mogelijk om terug te keren naar 350 ppm CO2.’

‘In plaats daarvan stellen onze regeringen doelen voor emissiereducties voor data in de toekomst. Dit is bedrog. Als we steenkool niet snel uitfaseren moeten we Rusland overtuigen om z’n aardgas in de grond te laten en Saoedi-Arabië z’n olie. Dat is ongeloofwaardig.’

‘In de Verenigde Staten heeft een regering een overeenkomst getekend voor een pijpleiding om uit teerzanden gewonnen olie naar de VS te brengen. Steenkool-naar-olie raffinaderijen worden gebouwd. Nieuwe kolencentrales worden gepland en de Appalachen worden vernietigd voor een vleugje steenkool.’

‘In Europese landen worden kolencentrales nog steeds gebruikt en zelfs bijgebouwd. Europese ministers vertellen mij dat ze het systeem voor emissiehandel zullen aantrekken. Horse manure.’

‘Het is fysisch onmogelijk om het probleem op te lossen als co2-emissies uit steenkool voortduren. Zolang fossiele brandstoffen de goedkoopste energiebron zijn zal het probleem niet worden opgelost. Het zal noodzakelijk zijn een stijgende koolstofprijs toe te voegen aan fossiele energiebronnen. Deze toeslag zal voor 100 procent evenredig moeten worden terugbetaald aan de maatschappij, zodat mensen de middelen hebben om naar koolstofloze en koolstofarme energie over te stappen.’
‘Op deze manier zullen de mensen die hun koolstofvoetafdruk het sterkst verlagen worden beloond.’

‘Het is zeer duidelijk geworden: onze politieke leiders lopen niet voorop om jonge mensen en toekomstige generaties, - en de andere soorten op onze bijzondere planeet- te beschermen.’

‘Jonge mensen: jullie moeten je eigen belangen beschermen, net als die van jullie kinderen en kleinkinderen.’

‘350.org is de meest effectieve organisatie in de wereld voor klimaatgerechtigheid. Maar het werk is nog maar net begonnen en het zal moeilijk worden. Commerciële lobbygroepen hebben een enorme invloed op onze regeringen.’

‘Ik kan niet exact voorzien hoe het verzet tegen dit onrecht moet verder gaan, maar het zál verder gaan. Vandaag is slechts een kleine stap van een lange reis.’

(James Hansen, klimatoloog en directeur van NASA’s Goddard Institute for Space Studies)

'Democratie werkt niet tegen klimaatverandering'

NASA-topman Jim Hansen sprak eind november 2008 op het congres 'Op weg naar een klimaatbestendige samenleving’. Zijn boodschap: Het veilige niveau van de CO2 in de atmosfeer ligt onder de 350 deeltjes per miljoen, dus ver onder de 385 ppm van nú.

Brussel / Amsterdam, 19 / 20 maart 2009 - James Hansen, toonaangevend klimaatwetenschapper van de NASA, vreest dat de democratie niet sterk genoeg is om de strijd tegen de klimaatverandering te voeren. In een interview met de Britse krant The Guardian roept hij op tot protest en demonstraties. Amper een maand geleden deed de baas van het klimaatpanel van de VN een gelijkaardige uitspraak.
> www.ipsnews.be: 'Democratie werkt niet tegen klimaatverandering'
>Media buitenland: 'Democratic process isn't working' to curb emissions (March 18 2009)

Jim Hansen:
> Op weg naar een klimaatbestendige samenleving

Hansen's voordracht in Rotterdam:
> www.kennisvoorklimaat.nl / prof Jim Hansen: “Threat to the Planet, Implications for Energy Policy and Intergenerational Justice” (pdf/presentatie)
> prof Jim Hansen: “Threat to the Planet, Implications for Energy Policy and Intergenerational Justice” (pdf/speech)

NASA-klimaatman James Hansen: moratorium voor steenkool, nú
Amsterdam, 29 november 2008 - "Ik ben wel een beetje verbaasd", zegt NASA-klimaatonderzoeker James Hansen. "Dat mijn eigen regering zich tot nog toe met hand en tand tegen klimaatmaatregelen verzette, weet iedereen. Maar eerlijk gezegd wordt er zelfs in veel, wat ik noem groenere landen, vooral mooi gepraat over klimaatmaatregelen. Kijk naar de echte cijfers, en er is nog bijna niks gebeurd, ook niet in de Kyoto-landen. In feite realiseert nog steeds haast niemand zich in welke crisis we zijn beland."
www.volkskrant.nl: NASA-klimaatman James Hansen: moratorium voor steenkool, nú
Hansen informeert kamerleden
Op weg naar een klimaatbestendige samenleving

Hansen informeert Kamerleden
Den Haag, 27 november 2008 - Donderdag sprak James Hansen (directeur klimaatbureau NASA) in Den Haag met Kamerleden. Volgens Hansen zijn de huidige klimaatdoelstellingen (volgens welke de concentratie CO2 in de lucht tot 450 parts per miljoen kan toenemen) bij lange na niet afdoende.
"We moeten zorgen dat die concentratie wordt teruggebracht naar 350 ppm", aldus Hansen. De huidige concentratie bedraagt 385 ppm. Om dit doel te halen moeten we zo snel mogelijk stoppen met de bouw van nieuwe kolencentrales, stelt Hansen.
Volgens Hansen zijn recente wetenschappelijke bevindingen veel alarmerender dan het IPCC-rapport heeft aangegeven.
De concentraties in de CO2 zijn nu al veel hoger dan op enig moment in de laatste miljoen jaar. Volgens Hansen zal de temperatuur daardoor hoger oplopen dan in het Eemien en het Holsteinien, de beide voorgaande interglacialen. Dit heeft vergaande gevolgen voor de hoogte van zeespiegel die in deze tijdvakken tussen de tien en dertig meter hoger stond dan nu.
Het verschil tussen deze tijdvakken en nu is misschien nog maar één à twee graden Celcius zei Hansen. "Het is binnenkort net zo warm als toen."

Conferentie 'Op weg naar een klimaatbestendige samenleving’: CO2 omlaag naar 350 ppm

Jim Hansen, directeur van het Goddard Institute for Space Studies van de NASA praat het congres 'Op weg naar een klimaatbestendige samenleving’ bij over de stand van zaken van het klimaatonderzoek.
Het slechte nieuws: er zit volgens hem al te veel CO2 in de atmosfeer. Het goede nieuws: er kan nog wat aan gedaan worden, maar dat moet dan wel binnen een paar jaar.
Het veilige niveau van de CO2 in de atmosfeer ligt (ruim) onder de 350 deeltjes per miljoen, dus ver onder de 385 ppm van nú.

Rotterdam / Den Haag, 27 november 2008 - Op 27 november organiseerden de stichtingen Kennis voor Klimaat en Klimaat voor Ruimte de conferentie 'Op weg naar een klimaatbestendige samenleving’ in De Doelen te Rotterdam, waar wetenschap en praktijk elkaar ontmoetten. Instrumenten, zoals de klimaateffectatlas, de adaptatiescan en het afwegingskader klimaatbestendigheid, kwamen aan de orde.
Sprekers waren onder andere Ken Livingstone, voormalig burgemeester van Londen en James Hansen, toonaangevend klimaatspecialist.
Op de conferentie werd door minister Jacqueline Cramer van Ruimte en Milieu het startsein gegeven voor het onderzoeksprogramma "Kennis voor Klimaat". Dit volgt op het groene licht van de Europese Commissie. Het onderzoeksprogramma moet duidelijk maken hoe Nederland zich in ruimtelijk opzicht het beste aan kan passen aan de klimaatverandering. Het kabinet stelt hier 50 miljoen euro voor beschikbaar.
Volgens NASA-directeur James Hansen moet om onomkeerbare klimaatverandering te voorkomen, de wereldwijde uitstoot van CO2 snel en drastisch omlaag.
Hansen wijst op allerlei signalen die aangeven dat de opwarming reeds opgang is gekomen, terwijl de temperatuur wereldwijd gemiddeld nog maar 0,8 graad Celcius is toegenomen.
De noordelijke Poolzee is 's-zomers al steeds meer ijsvrij, de hooggebergte gletsjers vertonen een dramatische teruggang en ook op Groenland en het Antarctisch continent is een verontrustende teruggang van 'eeuwig' ijs.
Dit alles blijft niet zonder gevolgen, met name de zeespiegelstijging is voor laag gelegen landen een directe bedreiging.
Later die dag getuigde hij ook voor de VROM-commissie van de Tweede Kamer. Hij legde het Nederlandse parlement uit dat de huidige concentratie van CO2 (ruim 380 ppm) al te hoog is om de opwarming van de aarde binnen de perken te houden. Hij riep Nederland op om snel te handelen en het gebruik van fossiele brandstoffen zoveel mogelijk te beperken en de doelstelling van 350 ppm maximaal te omarmen.

> Hansen informeert Kamerleden

> www.vrom.nl: 'Minister Cramer lanceert onderzoeksprogramma “Kennis voor Klimaat”
> www.vrom.nl: Adaptation to climate change, a new challenge for spatial planning
> www.kennisvoorklimaat.nl: 'Op weg naar een klimaatbestendige samenleving’

Voor informatie over de boodschap van James Hansen:
> www.columbia.edu: Website James Hansen
> www.columbia.edu / James Hansen: Climate Threat to the Planet: Implications for Intergenerational Equity and Justice
> www.columbia.edu / James Hansen: Tell Obama the Truth - The Whole Truth

Zie ook onze (thema-)pagina's:
Media buitenland / Hansen et allies: Carbon dioxide levels already a danger
> Media buitenland / History of the greenhouse effect / Hansen's 1888 & 1981 predictions
> Zomeroverweging bij Hansen's jubileum: Op weg naar het einde

De bijdragen van de deelnemers staan nu ook op internet:
> www.kennisvoorklimaat.nl: Conferentie 'Op weg naar een klimaatbestendige samenleving'

Hansen's voordracht in Rotterdam:
> www.kennisvoorklimaat.nl / prof Jim Hansen: “Threat to the Planet, Implications for Energy Policy and Intergenerational Justice” (pdf/presentatie)
> prof Jim Hansen: “Threat to the Planet, Implications for Energy Policy and Intergenerational Justice” (pdf/speech)

George W. Bush legde NASA-wetenschappers het zwijgen op
Amsterdam, 4 juni 2008 - Amerikanen hebben twee jaar lang niet de waarheid gehoord over wetenschappelijk onderzoek van de NASA naar klimaatverandering. Door de regering-Bush benoemde pr-medewerkers van het ruimtevaartinstituut weigerden onderzoek naar de opwarming van de aarde openbaar te maken, en ze zwakten de resultaten ervan af. Ook werden wetenschappers als klimaatoloog James monddood gemaakt in de media.
Dat blijkt uit een intern rapport van de NASA dat deze week naar buiten kwam. Zeventien senatoren hadden om het onderzoek gevraagd nadat NASA-wetenschappers klaagden over het gevoerde pr-beleid.
www.dag.nl: George W. Bush legde NASA-wetenschappers het zwijgen op
Media buitenland: NASA internal investigation finds press-office climate distortion (June 3)

Science beschuldigt Bush nu ook van censuur
Zeeburg, 18 februari 2006 - In navolging van eerdere berichten maakt nu ook het toonaangevende wetenschappelijke vakblad Science bekend dat NASA en NOAA te maken hebben met censuur door de regering Bush.
Volgens Science staan de staatswetenschappers, waaronder James Hansen, onder druk van de regering om gegevens die botsen met het klimaatsbeleid van Washington, achter te houden. Wetenschappers die het klimaatsbeleid van Bush afwijzen hebben zelfs een verbod op contact met de pers.
Science schrijft dat het onbegrijpelijk is dat NOAA de toenemende intensiteit van orkanen alleen aan de hand van natuurlijke cycli verklaart. Dit terwijl eerder uit gefundeerde artikelen gepubliceerd in Science en Nature bleek, dat de opwarming van het klimaat wel degelijk een rol speelt.
Er is wel licht aan de horizon. Zo is van een toekomstige nieuwe NASA-directeur bekend dat die wetenschappelijke bevindingen ongecensureerd wil publiceren. Eerder klaagden Australische wetenschappers en een topwetenschapper van NASA over censuur.

Klimaatwetenschapper beschuldigt Bush van censuur
New York, 30 januari 2006 - Een topwetenschapper van de NASA heeft tegenover de New York Times gezegd dat de regering Bush en de NASA hebben geprobeerd hem het zwijgen op te leggen. De wetenschapper had opgeroepen tot onmiddellijke reducties van de uitstoot van gassen die tot de opwarming van de Aarde bijdragen.
Wetenschapper James Hansen is lange tijd directeur geweest van het Goddard Institute for Space Studies en een vooraanstaande autoriteit op klimaatgebied. Hij vertelde dat het hoofdkwartier van de NASA in Washington aan de PR-medewerkers had opgedragen al zijn komende lezingen, papers, mededelingen op de website van Goddard en aanvragen voor interviews te herzien.
Hansen zegt dat er volop censuur wordt uitgeoefend op informatie die naar het grote publiek gaat. Bovendien vertelde hij dat zonder Amerikaans leiderschap de Aarde een andere planeet zou zijn geweest.
Het adjunct-hoofd PR van de NASA ontkent dat er geen pogingen zijn ondernomen om de wetenschapper het zwijgen op te leggen.
NYT 29012006: Climate Expert Says NASA Tried to Silence Him