Buurtbewoner Ricko Pardoen schreef een commentaar op het 'gevaar' van GSM-masten. Zijn stelling: Mensen laten zich van alles aanpraten".

Het begin van de sloop van de GSM-zendinstallatie boven op het dak van Wladiwostok.

door Martin van Etten

Zeeburg,10 november 1999
Het stadsdeel Zeeburg haalde woensdag 10 november 1999 met inzet van groot materieel de gsm-antennes van Dutchtone van woningcomplex Wladiwostok op het Java-eiland.
In een paar uurtjes was de unieke zaak geklaard, de sloop van de eerste GSM-antenne-installatie in Nederland was een feit. Zo had Zeeburg een primeur.

Begin dit jaar maakten bewoners van het woningcomplex aan het Azartplein, bezwaar tegen de plaatsing van een gsm-antenne-installatie op het dak van het gebouw. De eigenaar van de woningen aan het begin van het Java-eiland, woningbouwvereniging Het Oosten, bleek met GSM-provider Dutchtone een contract voor plaatsing te hebben afgesloten zonder de bewoners daarin te kennen. Voor een dergelijke zendinstallatie is volgens het stadsdeel een bouwvergunning nodig. Deze was door Dutchtone echter niet aangevraagd.

Voor de klus had het stadsdeel een mobiele kraan ingehuurd

Bouwvergunning
Een door de bewoners ingezette bezwaarprocedure werd door hen gewonnen en resulteerde uiteindelijk in de beslissing dat de gsm-antenne moet worden verwijderd omdat deze niet past in het bestemmingsplan, omdat antenneinstallaties daarin worden uitgesloten.
Omdat woningbouwvereniging Het Oosten bleef weigeren de aanschrijvingen uit te voeren en men bovendien verzuimde bij de rechter bezwaar aan te tekenen tegen de beslissing van de beroepscommissie, ging het stadsdeel na "herhaalde verzoeken en uitvoerig overleg met Dutchtone", zelf tot verwijdering over. De op het laatste nippertje uit Parijs overgevlogen hoofddirectie kon het tij in het spoedoverleg met wijkwethouders Herrema, Sijtsma en Ederveen, niet meer keren.

De antenne wordt omlaag getakeld

Illegaal
Ernst de Rijk, hoofd bouw en woningtoezicht, verklaarde tijdens de sloopaktie dat het stadsdeel al het mogelijke heeft gedaan om met Dutchtone tot een vergelijk te komen.
Al tijdens de aanleg van de installatie, februari van dit jaar, heeft men Dutchtone reeds gewaarschuwd dat het illegaal bezig was en een vergunning moest aanvragen. Deze officiële aanzegging werd door Dutchtone genegeerd en men ging door met bouw zonder over de vereiste papieren te beschikken.
Na de in gebruikstelling van de gewraakte gsm-installatie koos het stadsdeel aanvankelijk nog voor een gedoogbeleid. Maar omdat de bewoners bleven klagen over technische storingen in hun electrische apparatuur, en volgens hun zeggen bovendien last kregen van hoofdpijn en slapeloosheid, moest het stadsdeel, gedwongen door de uitspraak van de beroepscommissie alsnog in actie komen.
Omdat Dutchtone bovendien niet bereid bleek een alternatieve locatie te accepteren kon het bestuur volgens De Rijk niet anders beslissen dan de wettelijke regels te handhaven, vooral omdat de bewoners daar nadrukkelijk om bleven vragen. "Tenslotte moet ook een grote organisatie als Dutchtonezich aan de voorschriften houden," aldus De Rijk.

Josien de Groot, initiatiefneemster van de bewonersactie kijkt toe hoe de sloop vordert, rechts Dik Naber

Consequenties
Het besluit van het stadsdeel zou vergaande consequenties kunnen hebben voor het landelijk gsm-net. Met de sloop van de installatie is een precedent geschapen. Nu het stadsdeel heeft laten zien door te willen zetten wordt de status van de andere GSM-masten, inclusief die op het stadsdeelkantoor zelf, onzeker. In het verleden is nimmer een bouwvergunning aangevraagd voor dergelijke objecten.
Het stadsdeel gaat binnenkort de andere lokaties onder de loupe nemen. Bovendien verklaarden juristen van het stadsdeel dat iedere bewoner van Zeeburg, maar ook in de rest van Amsterdam, op grond van de huidige regelgeving en jurisprudentie een procedure kan beginnen tot verwijdering van een op het dak geplaatste GSM-antenne.

Blamage voor Dutchtone

Vermoedelijk overbodig maar voor alle zekerheid: Stadsdeel Zeeburg heeft de GSM-masten op Wladiwostok verwijderd wegens het ontbreken van een bouwvergunning en strijd met het bestemmingsplan. In het advies van de Awb-commissie wordt geschreven dat gevolgen van de masten voor de gezondheid niet zijn aangetoond en dat de heersende wetenschappelijke opvatting is, dat deze niet bestaan. Chiel Schaap, stadsdeel Zeeburg (12 maart 2000)